Rubik House: Xoay khối công năng để tối ưu ngôi nhà 20m² tại TP.HCM | Bdoup Architects

Xoay khối chức năng để khai thác phần diện tích còn lại

Giải pháp xoay khối công năng giúp Rubik House tận dụng những góc ngách của khu đất nhỏ, đồng thời tổ chức đầy đủ các không gian cần thiết

Bài toán của Rubik House không chỉ nằm ở việc đưa nhiều chức năng vào một diện tích nhỏ, mà ở cách sử dụng những phần mặt bằng có hình dạng bất quy tắc.

Từ khu đất gần vuông nhưng có cạnh vạt xéo, Bdoup Architects xác lập một khối chức năng chính hình vuông. Các chức năng phụ được bố trí tại phần diện tích còn lại giữa khối này và ranh giới công trình.

Các khối công năng được xoay lệch một góc nhất định theo từng tầng nhằm tận dụng tối đa các góc ngách của công trình

Khi lên từng tầng, khối chức năng chính được xoay lệch theo những góc khác nhau. Sự thay đổi này tạo ra các khoảng phụ có kích thước và hình dạng khác nhau, được tận dụng cho cầu thang, vệ sinh, ban công, khoảng xanh và những chức năng hỗ trợ.

Vì vậy, tên gọi “Rubik” không xuất phát từ việc tạo một hình khối bên ngoài giống khối Rubik. Sự xoay chuyển thực sự diễn ra trong cách tổ chức mặt bằng và quan hệ giữa các không gian bên trong.

Nén công năng theo nhu cầu sống thực tế

Ý tưởng “xoay” diễn ra bên trong công trình thông qua sự thay đổi vị trí của các khối hình hộp

Công trình có tổng cộng 4 tầng, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của hai thành viên trong gia đình và một chú chó Poodle tên CAO. Với mong muốn có những chức năng sống vừa đủ và tận dụng tối đa không gian bên trong căn nhà diện tích khiêm tốn, thiết kế được tổ chức theo hướng vào bên trong.

Tầng trệt gồm nhà xe, vệ sinh, bếp và khu vực ăn uống. Do diện tích hạn chế, phòng khách được lược giản và việc tiếp khách được thực hiện tại bàn ăn. Cầu thang được bố trí cùng một khu vườn nhỏ phía dưới. Cửa sổ khu vực bếp hướng ra khoảng vườn này, tạo mối liên hệ giữa không gian sinh hoạt và mảng xanh trong nhà.

Tầng trệt gồm nhà xe, vệ sinh, bếp và khu vực ăn uống

Phòng khách được lược giản, bàn ăn đồng thời đảm nhiệm chức năng tiếp khách

Tầng hai là không gian phòng ngủ master, vệ sinh và ban công. Đây cũng là tầng dành cho CAO với một không gian riêng được thiết kế như căn nhà riêng của chú chó. Nhà của CAO có một cửa vào phòng ngủ, một cửa ra ban công để đi vệ sinh và một cửa sổ hướng ra bên ngoài. Cách tổ chức này cho phép không gian dành cho thú cưng kết nối với cả phòng ngủ lẫn ban công, đồng thời tạo thêm một góc quan sát cho CAO.

Khoảng vườn nhỏ được bố trí dưới cầu thang, kết hợp cửa sổ bếp hướng về khu vực này để đưa cây xanh vào không gian sinh hoạt

Hệ cầu thang được tổ chức bao quanh công trình, tạo thành một khoảng đệm giữa khối chức năng chính và lớp vỏ bên ngoài

Tầng ba là phòng đa năng, có thể đảm nhiệm nhiều chức năng gồm phòng thờ, nơi làm việc và chỗ ngủ cho khách hoặc người thân khi đến chơi. Phía sau sofa bed là lối ra khu giặt phơi, từ khu vực này, cầu thang tiếp tục dẫn lên sân thượng.

Sân thượng là nơi gia chủ trồng nhiều cây, hoa và cây ăn quả. Một băng ghế cùng hệ pantry nhỏ được bố trí tại đây, tạo điều kiện để gia đình có thể tổ chức những bữa tiệc nhỏ và sử dụng sân thượng như một không gian sinh hoạt bổ sung.

Sân thượng được dành cho cây xanh, hoa và cây ăn quả, kết hợp một băng ghế và pantry nhỏ phục vụ các hoạt động sinh hoạt ngoài trời

Khi phần diện tích phụ trở thành lớp đệm khí hậu

Một trong những giải pháp được nhóm thiết kế sử dụng để xử lý ánh sáng, thông gió và nhiệt độ cho ngôi nhà là tổ chức hệ thang đi bọc một vòng quanh công trình. Hệ thang không chỉ đảm nhiệm chức năng giao thông giữa các tầng mà còn trở thành khoảng đệm cách nhiệt cho khối chức năng chính.

Kết hợp với cửa sổ ở mặt tiền và hệ louver trên mái, khoảng đệm này tạo nên một hành lang đối lưu, giúp kéo toàn bộ lượng khí quẩn ra khỏi công trình. Nhờ đó, các không gian phụ xung quanh khối chức năng chính đồng thời tham gia vào việc điều hòa nhiệt độ bên trong nhà.

Cửa sổ mặt tiền kết hợp với hệ louver trên mái tạo thành một hành lang đối lưu, giúp kéo khí quẩn ra khỏi công trình

Cách tổ chức này cũng phù hợp với ý tưởng tổng thể của căn nhà: thay vì xem những phần diện tích còn lại là khoảng thừa trên một khu đất nhỏ, chúng được đưa vào cấu trúc vận hành của ngôi nhà và đảm nhiệm đồng thời nhiều vai trò.

Vật liệu lùi lại để làm rõ tổ chức không gian

Bảng vật liệu của Rubik House được giữ tương đối tiết chế. Mặt đứng chủ yếu sử dụng bề mặt phun đá và sơn trắng, xen các điểm nhấn xanh lá và xanh dương; bảng màu này tiếp tục xuất hiện tại bếp và khu vệ sinh.

Bên trong, gỗ được sử dụng cho đồ nội thất và cầu thang, kết hợp với các bề mặt sáng màu. Thay vì tạo nhiều lớp trang trí, vật liệu đóng vai trò nền cho cách các khối chức năng xoay, giao nhau và tạo ra những khoảng chuyển tiếp.

Vì vậy, tính nhận diện của Rubik House đến nhiều hơn từ logic tổ chức không gian thay vì một ngôn ngữ tạo hình hoặc phong cách nội thất cụ thể.

Các khu vực bếp và vệ sinh tiếp tục sử dụng bảng màu xanh lá và xanh dương, tạo sự thống nhất với ngôn ngữ màu sắc của mặt tiền

Trên khu đất chỉ 20m2, bài toán của Rubik House là tìm một cách sắp xếp mới để nhiều chức năng có thể cùng vận hành. Giải pháp xoay khối công năng tận dụng những góc ngách của công trình, rút ngắn diện tích hành lang và tạo ra những khoảng phụ có thể đồng thời phục vụ giao thông, thông gió và cách nhiệt.

Nhà của chú chó CAO được thiết kế với một cửa kết nối trực tiếp với phòng ngủ, một cửa mở ra ban công và một cửa sổ hướng ra bên ngoài

Việc thiết kế, triển khai và thi công giải pháp này cũng đặt ra nhiều thách thức do diện tích công trình nhỏ. Tuy nhiên, chính sự xoay chuyển của các khối công năng đã giúp Rubik House tận dụng tốt hơn từng phần diện tích của khu đất, đáp ứng tương đối đầy đủ các chức năng sinh hoạt của một gia đình nhỏ trong một ngôi nhà phố có diện tích thật khiêm tốn.

Xem thêm video về công trình tại đây: RUBIK HOUSE - Căn nhà 20m2 đất giữa lòng SG

Biên tập: Hoàng Anh